જંક ફૂડનું જોખમ: મગજનાં મેમરી સેન્ટર ‘હિપ્પોકેમ્પસ’ને નુકસાન પહોંચાડે છે ઉચ્ચ ચરબીવાળો આહાર, મેમરી લોસનો ખતરો
ચેતવણી: માત્ર ૪ દિવસ જંક ફૂડ ખાવાથી મગજનું મેમરી સેન્ટર થઈ શકે છે નુકસાન! – નવો અભ્યાસ
રાજકોટ/નવી દિલ્હી: આજકાલ ઉતાવળમાં ખવાતું જંક ફૂડ માત્ર શારીરિક સ્વાસ્થ્યને જ નહીં, પરંતુ માનવીના મગજની વિચારસરણી અને યાદશક્તિને પણ ઝડપથી અસર કરી શકે છે. ‘ન્યુરોન’ જર્નલમાં પ્રકાશિત એક નવા અભ્યાસમાં ચોંકાવનારો ખુલાસો થયો છે કે બર્ગર, ફ્રાઈસ, પિઝા અને ચિપ્સ જેવાં **ઉચ્ચ ચરબીવાળા ખોરાક મગજનાં મેમરી સેન્ટર, ‘હિપ્પોકેમ્પસ’**ને નુકસાન પહોંચાડે છે.
સંશોધકોએ ઉંદરો પર કરેલા અધ્યયનમાં શોધી કાઢ્યું કે માત્ર ચાર દિવસ માટે ઉચ્ચ ચરબીયુક્ત આહાર ખવડાવવાથી હિપ્પોકેમ્પસના ચેતાકોષોનું નાજુક સંતુલન બગડે છે. હિપ્પોકેમ્પસ મગજનો એ ભાગ છે જે તથ્યો અને અનુભવોને સંગ્રહિત કરવામાં મદદ કરે છે.
શું થાય છે અસર? સંશોધન મુજબ, ઉચ્ચ ચરબીવાળો આહાર હિપ્પોકેમ્પસની રસાયણશાસ્ત્રને ઝડપથી બદલી નાખે છે, જેનાથી CCK ઇન્ટરન્યુરોન્સ નામના મેમરી સિગ્નલોને વ્યવસ્થિત રાખતા કોષો વધુ પડતા ઉત્તેજિત થાય છે. આનાથી મેમરી લોસ અને માહિતી પર પ્રક્રિયા કરવાની ક્ષમતામાં ઘટાડો લગભગ તરત જ જોવા મળે છે. સંશોધકોએ ચેતવણી આપી છે કે આ અસર માત્ર ઉંદરોમાં જ નહીં, પરંતુ મનુષ્યોમાં પણ થઈ શકે છે.
મગજને કેવી રીતે સુરક્ષિત રાખવું? નિષ્ણાતો સલાહ આપે છે કે મગજને સુરક્ષિત રાખવા માટે ફળો, શાકભાજી, આખા અનાજ અને તંદુરસ્ત ચરબી સહિતનો આહાર લેવો જોઈએ. ઉપરાંત, પૂરતું પાણી પીવું (હાઇડ્રેટેડ રહેવું), સારી ઊંઘ લેવી અને નિયમિત કસરત કરવી મગજમાં લોહીનો પ્રવાહ વધારીને ન્યુરોટ્રાન્સમીટરને સંતુલિત કરવામાં મદદ કરે છે. જંક ફૂડનું વધુ પડતું સેવન તાત્કાલિક મેમરી ફેરફારોને ટ્રિગર કરી શકે છે.
